Öğrenmede ve Proje Yönetiminde Eleştirel Düşünme İçin Stratejiler

Düşünme Olmadan Öğrenme, Ziyan Olmuş Emektir“.

(Konfüçyüs)

Kritik Düşünme I*

Kritik düşünme açık görüşlülükle bir konuyu veya problemi ele alır.

Bu alıştırma, bir konuyu anlama ve açıklama getirmede kritik düşünme yaklaşımının uygulanmasına dair birinci evre etkinliklerini özetlemektedir.

İlk alıştırma aşağıdaki konularda yardımcı olur.

  • Konuyu ortaya koyan açıklamayı yapınız.
  • Neleri anladığınızı, size nelerin söylendiğini ve bu konu hakkında hangi fikirlere sahip olduğunuzu listeleyiniz.
  • Araştırma için mevcut kaynakları belirleyin.
  • Zaman çizelgesi ve bitiş tarihini belirle ve bunların çalışmayı nasıl etkileyeceğini anlatın.
  • Atıfta bulunmak üzere bu listeyi yazdırın.

 

Kritik Düşünmede Birinci Evre Alıştırması

Konu başlığınızı belirledikten sonra, aşağıdakileri listeleyin:
1. Konu hakkında bildiğiniz şeyler nelerdir?
2. Konu ile ilgili önyargı veya fikirleriniz nelerdir?
3. Daha detaylı çalışma için erişebileceğiniz kaynaklar nelerdir?
4. Zaman çizelgeniz ve bitiş tarihi nedir?

Bu adımlar bir proje geliştirmenin kritik edilmesinin temel yapılanmasıdır. Haydi başlayalım!

 

Konu başlığınız nedir? (Hedefini, neyi öğrenmeyi / yönetmeyi istediğini belirle)Basit bir cümle ile konuyu tanımlayınız. (Gerekirse bir öğretmenle veya uzmanla konuyu netleştiriniz/tahkik ediniz.)Örnekler:
“Video oyunları oynamada cinsiyetin rolü?”
“Orta Amerika’daki maun ağaçları”
“İnsan beyninin bölümleri”
“100 yıl öncesindeki dünyadaki devletler”
“1939’dan önce savaşın nedenleri”
“Gazlı içeceklerdeki alkol durumu”
“Çayı şekerli içmenin sağlığa etkileri”
Sizin konunuz nedir? Buraya yazın: ……………Konu hakkında bildiğiniz şeyleri yazın. 
Konu ile ilgili aklınıza gelen her şeyi listeleyin. Basitlik veya konudan çok uzak olması önemli değildir. Referans çerçevesi oluşturuyorsunuz.……………………………………………………………………..

Konu hakkında size neler söylendi (veya hakkında neler okudunuz)? Bunun hakkında sizin fikirleriniz/görüşleriniz (veya önyargılarınız) neler? ……………………………………………………………..

Araştırma yapmak için hangi kaynaklara erişebilirsiniz? . 
Bilgiyi toplarken, açık fikirli ve tarafsız olun. Muhabir rolünü oynayın ve ipuçlarını izleyin. (Güvenilir kaynakları tercih edin.)……………………………………………………………………………

Konu hakkında zaman çizelgeniz veya koyduğunuz bitiş tarihi nedir? Bu sizin araştırmanızı nasıl etkileyecek?

Dikkate almanız gereken bitiş tarihiniz olmalı. Planınızın özetini şu şekilde çıkartın: Bitiş tarihinden bugüne geri gelerek (tüm adımları tek tek belirleyerek) plan yapın. (Bir programı veya planı izlediğinizi aklınızdan çıkartmayın.)……………………………………………………………………………………

Bu iyi bir başlangıç! Projeniz için bu adımları derleyin ve çıktısını alın. Bilgiyi toplarken not alın ve sorular sorun, sonraki kritik düşünme alıştırmasına geçebilirsiniz!

Kritik Düşünme I I**

 

Kritik Düşünmede İkinci Evre Alıştırması

Kritik düşünme bir konu ya da sorunu açık görüşlülükle ele alır. Bu alıştırma, bir konuyu anlama ve açıklama getirmede kritik düşünme yaklaşımının uygulanmasına dair ikinci evre etkinliklerini özetlemektedir.

İkinci evrede:
  • Araştırma sonuçlarına göre daraltarak veya genişleterek konuyu sadeleştirin ve gözden geçirin.
  • Araştırmanın üç kaynağının önemini derecelendirin veya işaretle gösterin.
  • Yazarlarının sahip olduğu görüş, önyargı veya eğilimleri açıkça belirgin hale getirin.
    Görüş herhangi birisi ya da bir şeye yönelik inanç veya tutumken, bir önyargı, bir gerçeğe dayanmaksızın peşin verilmiş bir hükümdür. Eğilim ise bir gerçeğe veya araştırmaya dayanan bir görüştür.
  • Tekrarlanan anahtar kelimeleri ve kavramları belirleyin
    Tanımlamanız gereken yeni kelimeler var mı?
    Daha iyi anlamanız gereken kavramlar var mı?
  • Araştırmanızı gözden geçirirken, 
    Birbirini ardışık olarak takip eden veya kalıplaşmış; tezat bakış açıları, çelişkiler veya eğreti duran olgular var mı?
    Üzerinde durmanız gereken iki farklı bakış açısını özetleyin
  • Hangi sorular cevaplanmayı bekliyor?

 

Kritik düşünme birinci evre sayesinde:

  • Bir konu hakkında açıklama geliştirmeyi
  • Anladıklarınız, size söylenenleri ve benimsediğiniz fikirleri listelemeyi,
  • Araştırma için eldeki kaynakları tanımlamayı
  • Zaman planı ve teslim tarihleri ve bunların çalışmanızın seyrini nasıl etkileyeceğini tanımlamayı
  • Referans olarak listenizi yazmanız gerektiğini anladınız

 

Kritik düşünme ikinci evre alıştırmasında ise üzerinde çalıştığınız konuyu öğrendiğinizi nasıl gösterebileceğinizi düşünün

 

Öğrendiklerinizi nasıl test edebilirsiniz?
Bulgularınızı en iyi nasıl açıklar ya da gösterebilirsiniz?
Basitten (1) daha karmaşık (6) öğrenmeye doğru etkinlikler:

  1. Bildiğini gösterme: Listele, etiketle, belirle;
  2. Kavrama/anlama: Tanımla, açıkla, kendi kelimelerinle özetle:
  3. Öğrendiğini uygulama: Çöz, yeni duruma uygula;
  4. Analiz: Karşılaştır ve tezatını bul: maddeler arasında farklılaştırma;
  5. Sentez: Yap, birleştir, icat et:
  6. Değerlendirme ve nedenini açıklama: Değerlendir, tavsiye et, değerini belirle:

 

Kritik Düşünmenin Özeti

  • Yeni durum veya konunun önyargısız olarak olgularını belirlemek,
  • Bu olgu ve bilgileri anlayıp, açıklayabileceğiniz bir kalıba sokmak,
  • Tecrübe, yargı ve inançlara dayanan kaynak değer ve çıkarımları kabul ya da reddetmek

*Study Guides and Strategies, Critical Thinking I ‘den Türkçeye tercüme edilmiştir.

**Study Guides and Strategies, Critical Thinking I I ‘den Türkçeye tercüme edilmiştir.

Kaynak: www.kritik-analitik.com

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir